Kısaca: İlkokulda çocuğun gününü en çok sınıf öğretmeni belirler: derslerin çoğunu o okutur ve sınıfı genellikle 4. sınıfa kadar götürür. Okulu seçerken öğretmenle birlikte rehberlik servisine, kulüp ve gezi düzenine, eğitimin tekli mi ikili mi olduğuna bakın.

Bir ilkokulda neler olmalı?

Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği resmî ve özel bütün ilkokullardan şunları ister:

  • Rehberlik servisi: Her ilkokulda kurulur (madde 9).
  • Kütüphane: Okulda bir kütüphane, her sınıfta bir sınıf kitaplığı olur (madde 86).
  • Oyun alanı: Çevrenin imkânlarından da yararlanılarak kum havuzu, top sahası ve tırmanma, denge, atlama gibi oyunlara uygun araçlar sağlanır (madde 90).
  • Uyum haftası: 1. sınıfa başlayan çocuklar için derslerden önceki hafta uyum eğitimi yapılır, veliler de katılır (madde 5). Bu haftayı ve ilk okuma yazma sürecini 1. sınıfa hazırlık yazısında bulabilirsiniz.

Okul mu, sınıf öğretmeni mi daha belirleyici?

İkisi de önemli, ama çocuğunuzun her gününü doğrudan etkileyen kişi sınıf öğretmenidir. Yönetmelikte bunun üç nedeni var:

  • Derslerin çoğunu o okutur. Kural olarak bütün dersleri sınıf öğretmeni okutur, yabancı dil ve din kültürünü alan öğretmeni verir. Beden eğitimi ve oyun, görsel sanatlar ve müzik, öğretmenlerin isteği ve bu derslerdeki eğitimleri dikkate alınarak sınıf öğretmenleri arasında ders değişimiyle okutulabilir (madde 43/3).
  • Sınıfı bir üst sınıfa taşır. Sınıf öğretmeni okuttuğu sınıfı ertesi yıl da okutur. Başka bir sınıfı okutmak isterse ve okul yönetimi uygun görürse değişebilir (madde 43/2). Öğretmen okuldan ayrılırsa da sınıfa yeni öğretmen verilir. Dört yıl aynı öğretmen bir güvence değil, olağan düzendir.
  • Sınıfın rehber öğretmenidir. İlkokulda sınıfın rehberlik işlerini sınıf öğretmeni yürütür.
  1. sınıf okuma yazmanın öğretildiği yıldır. Binaya bakmak kadar, çocuğunuzu okutacak öğretmenleri tanımak da işinize yarar.

Sınıf öğretmenini seçebilir misiniz?

Resmî ilkokulda hayır. 1. sınıfa kaydolan çocuğun şubesi ve öğretmeni e-Okul üzerinden kurayla belirlenir (madde 11/6-d). Şube değiştirmek isterseniz okula yazılı başvurursunuz. Rehberlik servisi gerekçeli bir görüş raporu hazırlar, okul yönetimi değişikliği o ders yılında bir kez yapabilir.

Bu hüküm resmî ve özel okul ayrımı yapmıyor. Özel ilkokulda şube ve öğretmenin nasıl belirlendiğini kayıttan önce sorun. Kayıt yaşı ve takvimi ilkokula başlama yaşı yazısında.

Sınıf mevcudu, ders saatleri ve öğle arası nasıl?

Ders ve teneffüs: Bir ders 40 dakikadır. Tekli eğitim yapan okulda teneffüslerden biri en az 20, diğerleri en az 15 dakika; ikili eğitimde en az 10 dakikadır (madde 6/2-a).

Öğle arası: Tekli eğitim yapan okulda yemek ve dinlenme için en az 30, en çok 90 dakika verilir. 17 Ocak 2025'e kadar alt sınır 40 dakikaydı. Süreyi okul yönetimi belirler (madde 6/2-b), öğle arasındaki öğretmen nöbetini de okul idaresi düzenler (madde 44/4).

Tekli mi, ikili mi? İkili eğitimde aynı okulun öğrencileri sabahçı ve öğlenci gruplara ayrılır. Tekli eğitimin tanımı 17 Ocak 2025'te genişledi. Önceden yalnızca sabahı ve öğleden sonrayı birlikte kapsayan eğitim tekli sayılıyordu. Artık iki ayrı okulun aynı binayı biri sabah, biri öğleden sonra kullanması da tekli eğitimdir (madde 4/1-k). Dersin kaçta başlayıp bittiğini ayrıca sorun.

Sınıf mevcudu: Özel okulda bir sınıfta en çok 30 öğrenci olabilir (Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği, madde 48/1). Okul öncesi ve ilköğretim yönetmeliğinde resmî ilkokul şubesi için sayı veren bir üst sınır yer almıyor. Mevcudu 30'un altında kalan resmî okulların boş kontenjanı, derslerin başladığı haftanın ilk iş günü e-Okul'da ilan edilir. Kayıt alanı dışından nakil başvurusu o hafta alınır, başvuru fazlaysa kura çekilir (madde 12/10).

Etüt: Yönetmelik günlük etüt süresini yalnızca yatılı bölge ortaokulları için yazar (madde 6/2-c). Resmî ilkokulda veliler isterse ve okulun personeli ile yeri yeterliyse, ders saatleri dışında çocuk kulübü kurulabilir (madde 83/1).

Kulüp, gezi, sanat ve spor ilkokulda nasıl yürür?

Sosyal Etkinlikler Yönetmeliği her tür ve seviyedeki resmî ve özel okulu kapsar, ilkokul da buna dahildir.

  • Kulüp: Her öğrencinin en az bir kulübe üye olması zorunludur. Çocuk, en az bir sanat ya da spor dalında beceri kazanacağı bir kulüple eşleştirilir. Üyelik o öğretim yılıyla sınırlıdır (madde 5/5 ve 8). İlkokulda kulüp temsilcisinin görevleri danışman öğretmenin rehberliğinde yapılır (madde 17/3).
  • Zaman: Etkinlikler öncelikle ders saatleri dışında yapılır, zorunlu durumlarda ders saatine de konabilir (madde 5/3).
  • Plan ve para: Yıllık planı okulun sosyal etkinlikler kurulu yapar, kurulda bir veli de bulunur. Gelir ve giderleri okul-aile birliği yürütür (madde 5/8 ve 6).
  • Gezi: Her gezi öncesinde Veli İzin Belgesi alınır. 40 öğrenciye kadar bir kafile başkanı ile en az 1, en çok 2 öğretmen görevlendirilir. Programa bağlı gezilerin ders saatinde, diğerlerinin hafta sonu ya da tatilde yapılmasına özen gösterilir. Araç sigortalı olmalıdır. Maddi durumu yetersiz öğrencinin gezi giderini okul-aile birliği ya da gönüllüler karşılayabilir. İl dışındaki geziye mülki amir, yurt dışındakine valilik izin verir (madde 10 ve 13).
  • Fotoğraf: Etkinlikte ve gezide çekilen öğrenci görüntüleri sosyal medyada ve mesajlaşma gruplarında paylaşılamaz. Veliden ve rehberlik öğretmeni gözetiminde öğrenciden yazılı izin alınırsa yayımlanabilir (okul öncesi ve ilköğretim yönetmeliği, madde 78/7).

Rehberlik servisi ilkokulda ne yapar?

Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Yönetmeliği'ne göre ilkokulda amaç; çocuğun okula uyum sağlaması, öğrenmeye karşı olumlu tutum geliştirmesi, kendini tanıması, özgüven kazanması, duygularını anlatması, arkadaş edinmesi ve sorun çözmeyi öğrenmesidir (madde 7/1-b).

  • Rehber öğretmen çocuğu tanımaya yönelik çalışmalar yapar, bireysel ve grupla psikolojik danışma verir. Kaza, ihmal, istismar ya da şiddet gibi zor olaylarda öğrenciye, aileye ve öğretmene destek olur. Kendi alanını aşan durumda çocuğu uygun uzmana yönlendirir (madde 21).
  • Sınıf öğretmeni ekimin ikinci haftasına kadar sınıfın rehberlik planını müdüre onaylatır, kasımda risk altındaki öğrencilerin bilgilerini rehberlik servisine iletir. Uyum güçlüğü çeken çocuk için rehber öğretmenle çalışır, çocuğu ilgisine göre kulüplere yönlendirir (madde 23).

Okulda rehber öğretmen yoksa hizmetler Rehberlik ve Araştırma Merkeziyle iş birliği içinde yürütülür (madde 16/11). Merkezin işini RAM yazısında bulabilirsiniz.

28 Temmuz 2026'dan beri velinin öğretmenle ya da idareyle görüşme talebi, okulun internet sayfasındaki randevu sisteminden alınan randevuyla yapılır (okul öncesi ve ilköğretim yönetmeliği, madde 78/11).

Okul ziyaretinde ilkokula özgü neler sorulur?

Genel sorular için okul ziyareti kontrol listesini kullanabilirsiniz. İlkokul için şunları ekleyin:

  1. Gelecek yıl 1. sınıfları hangi öğretmenler okutacak, kaç yıldır bu okuldalar?
  2. Okul tekli mi ikili mi eğitim yapıyor, binayı başka okulla paylaşıyor mu? Dersler kaçta bitiyor?
  3. Öğle arası kaç dakika, yemek nerede yeniyor?
  4. İngilizce, beden eğitimi, müzik ve görsel sanatları kim okutuyor? Yabancı dilin kaçıncı sınıfta başladığı İngilizce yazısında.
  5. Geçen yıl ilkokulda hangi kulüpler açıldı, hangi gezilere gidildi?
  6. Kaç rehber öğretmen var, ilkokul sınıflarıyla kim ilgileniyor?
  7. Fotoğraflar nerede paylaşılıyor, izin formu var mı?

Özel ilkokulda ücret dışında neler sorulur?

Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'ne göre okul; yemek, kahvaltı, kitap-kırtasiye, kıyafet, etüt, uluslararası diploma ve sertifika programı gibi hizmetler için öğrenim ücretinden ayrı ücret belirleyebilir. Bu hizmetlerden talep eden veliler yararlanır (madde 53/5). Ocak 2025'te eklenen hükme göre okul, ders kitabı adı altında ücret alamaz (madde 53/6).

Hangi kalemlerin pakete dahil, hangilerinin isteğe bağlı olduğunu ve kulüp ile gezi için ayrıca ödeme istenip istenmediğini yazılı sorun. Ek ücretlerin artış sınırı zam tavanı yazısında, iki okul türünün karşılaştırması özel okul mu, devlet okulu mu yazısında.

Sık sorulan sorular

İlkokulda sınıf öğretmeni dört yıl boyunca aynı mı kalır?

Kural olarak sınıf öğretmeni okuttuğu sınıfı ertesi yıl da okutur. Öğretmen başka sınıfı okutmak ister ve yönetim uygun görürse ya da okuldan ayrılırsa sınıfa başka öğretmen verilir.

Devlet okulunda sınıf öğretmenini seçebilir miyim?

Hayır. Şube ve öğretmen e-Okul üzerinden kurayla belirlenir. Şube değişikliği velinin yazılı talebi ve rehberlik servisinin gerekçeli görüşüyle, o ders yılında bir kez yapılabilir.

İlkokulda öğle arası kaç dakika?

Tekli eğitim yapılan okulda en az 30, en çok 90 dakikadır. 17 Ocak 2025'e kadar alt sınır 40 dakikaydı.

İlkokulda kulübe katılmak zorunlu mu?

Evet. Sosyal Etkinlikler Yönetmeliği her öğrencinin en az bir kulübe üye olmasını ister ve ilkokulu da kapsar.

Okumayı erken öğrenen çocuk sınıf atlayabilir mi?

1, 2 ve 3. sınıfta sınıf düzeyinin üstünde olan çocuk, velinin yazılı talebi ve sınıf öğretmeninin önerisiyle ders yılının ilk ayında sınıf yükseltme sınavına girebilir. Sınıf yükseltme bir öğrenci için bir kez yapılır (madde 32).

Araştırmaya devam edin

Kaynak ve yöntem

Bu yazı 11 Kasım 2026'da hazırlandı. Kurallar dört yönetmeliğin mevzuat.gov.tr'deki güncel metninden okundu. Değişen hükümlerin eski hâli Resmî Gazete'deki ilk metin ve değişiklik yönetmelikleriyle karşılaştırıldı. Sosyal Etkinlikler Yönetmeliği en son 18 Ocak 2023'te değişti. Rehberlik yönetmeliğinin metninde 2020'den sonra değişiklik notu yer almıyor. Yazıda haberden alınan bilgi yok. Sınıf öğretmenine dair değerlendirme ve ziyaret soruları bu yazının önerisidir. Metni hukukçu ya da eğitimci okumadı.