Kısaca: Meslek lisesinde öğrenci 12. sınıfta haftada üç gün işletmede, iki gün okulda eğitim alır. MESEM'de işletme eğitimi 9. sınıfta başlar. İşletme ücret öder; 20 ve üzeri çalışanı olan işletmede bu ücret 2026'da en az 8.422,65 TL'dir.
Meslek lisesi ile MESEM arasındaki fark
| Konu | Mesleki ve teknik Anadolu lisesi | Mesleki eğitim merkezi (MESEM) |
|---|---|---|
| Nasıl girilir? | LGS puanıyla ya da adrese göre yerleştirme | İşletmeyle yapılan sözleşmeyle, 14 yaşını doldurmuş olmak gerekir |
| Okulda geçen süre | 9-11. sınıf okulda, 12. sınıfta haftada iki gün | Haftada bir ya da iki gün teorik eğitim |
| İşletmede geçen süre | 12. sınıfta haftada üç gün | 9. sınıftan 12. sınıfın sonuna kadar haftanın diğer günleri |
| Alınan belge | Lise diploması | 11. sınıf sonunda kalfalık, 12. sınıf sonunda ustalık belgesi |
| Lise diploması | Mezun olunca alınır | Ustalık belgesine ek olarak fark derslerini geçmek gerekir |
Bazı alanlarda işletme eğitimi 11. sınıfta da yapılabilir. Bu durumda öğrenci haftada iki gün işletmede, üç gün okulda olur.
Meslek lisesinde alan ve dal ne zaman seçilir?
- Anadolu teknik programı ve LGS puanıyla öğrenci alan alanlar: Öğrenci doğrudan alanına yerleşir.
- Diğer Anadolu meslek programları: Alan, 9. sınıfın ilk haftasında yapılan tanıtımlardan sonra e-Okul üzerinden seçilir. Yerleştirmede ortaokul başarı puanına bakılır.
- Dal: 9. sınıfın sonunda seçilir. Bir dala kontenjandan fazla istek varsa 9. sınıf yılsonu başarı puanı yüksek olan öncelik alır.
Lise türleri arasındaki farkı ve sınavsız yerleştirmeyi lise türleri rehberinde bulabilirsiniz.
2026'da öğrenci ne kadar ücret alır?
Ücreti işletme ile yapılan sözleşme belirler. Kanun yalnızca alt sınırı koyar. Aşağıdaki tutarlar 2026 net asgari ücreti olan 28.075,50 TL üzerinden hesaplandı.
| Kim? | Kanundaki alt sınır | 2026 aylık en az |
|---|---|---|
| İşletmede eğitim gören ya da staj yapan öğrenci, 20 ve üzeri çalışanı olan işletmede | Net asgari ücretin yüzde 30'u | 8.422,65 TL |
| Aynı öğrenci, 20'den az çalışanı olan işletmede | Net asgari ücretin yüzde 15'i | 4.211,33 TL |
| MESEM'de aday çırak ve çırak | Asgari ücretin yüzde 30'u | 8.422,65 TL |
| Kalfalık belgesini almış MESEM 12. sınıf öğrencisi | Asgari ücretin yüzde 50'si | 14.037,75 TL |
Kanun, çırak ve kalfa için "net" ifadesini ayrıca kullanmaz. Tabloda bu iki satır da net tutar üzerinden hesaplandı. Sözleşmedeki tutarı okulunuzun koordinatör öğretmenine sorabilirsiniz.
- Vergi kesilmez. Bu ücretler her türlü vergiden muaftır.
- Sigortalıdır. Primleri Bakanlık öder. Çırak ve işletmede eğitim gören öğrenci için iş kazası, meslek hastalığı ve hastalık sigortası; staj yapan öğrenci için iş kazası ve meslek hastalığı sigortası yapılır.
- İşveren sorumludur. İşyerinin kusurundan doğan iş kazası ve meslek hastalığında sorumluluk işverene aittir.
Devlet katkısı bitti mi, öğrencinin ücreti kesilir mi?
Devlet, işletmelerin ödediği ücretin bir kısmını bir süre İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşıladı. Bu destek Cumhurbaşkanı kararıyla 2021-2022 öğretim yılından itibaren beş öğretim yılı için uzatılmıştı ve süre 2025-2026 öğretim yılıyla doldu. 6 Kasım 2026 itibarıyla Resmî Gazete'de yeni bir uzatma kararı yayımlanmadı.
Katkının sona ermesi öğrencinin ücret hakkını ortadan kaldırmaz. Ücreti işletme öder ve kanundaki alt sınır geçerlidir. Yeni bir karar yayımlanırsa destek yeniden başlayabilir.
Sağlık alanında ne değişti?
- Lisede hemşirelik programı yok. Hemşire unvanı yalnızca üniversitenin hemşirelik lisans programını bitirenlere verilir. Lise hemşirelik programına 2014'ten bu yana öğrenci alınmıyor.
- 2025'te program sayısı ikiye indi. 24 Temmuz 2025'ten bu yana sağlık meslek liselerinde yalnızca diş protez teknisyenliği ve sağlık bakım teknisyenliği programlarına öğrenci kaydediliyor.
- Yeni unvan. Hemşire yardımcılığı ve ebe yardımcılığı programlarının öğrencileri ve mezunları "sağlık bakım teknisyeni" unvanını kullanır.
- Görev alanı. Sağlık bakım teknisyeni, en az tekniker düzeyindeki bir sağlık meslek mensubunun gözetiminde yardımcı olarak çalışır. Hastanın günlük bakımına ve beslenme programının uygulanmasına destek olur.
Çocuğunuz hemşire olmak istiyorsa, hangi liseye giderse gitsin yolu üniversitenin hemşirelik bölümünden geçer. Özel bir meslek lisesinin sağlık alanını düşünüyorsanız okulun protokol yaptığı hastaneyi sorun. Yönetmelik, bu alandaki öğrenci sayısını protokoldeki hastanenin personel sayısına bağlar.
Meslek lisesinden üniversiteye geçiş
Meslek lisesi mezunları için ön lisans programlarına sınavsız geçiş 2016'daki kanun değişikliğiyle kalktı. Bugün bütün adaylar YKS'ye girer. Meslek lisesi mezunları, alanlarının devamı sayılan ön lisans programlarına yerleşirken ek puan alır. Hesabı OBP hesaplama aracında görebilirsiniz.
İstanbul'daki seçenekler için özel mesleki ve teknik Anadolu liselerine bakabilirsiniz.
Meslek lisesi seçerken sorulacak 5 soru
- Okul bu alana LGS puanıyla mı, adrese göre mi öğrenci alıyor?
- Öğrenciler 12. sınıfta hangi işletmelere gidiyor, işletmeyi kim buluyor?
- Geçen yıl işletmede eğitim gören öğrencilere ne kadar ücret ödendi?
- Alandaki atölyeler ve makineler güncel mi?
- Mezunlar ne iş yapıyor, kaçı ön lisans ya da lisansa devam ediyor?
Sağlık alanında bugün açık olan programları, hastanede eğitimi ve mezunun unvanını sağlık meslek lisesi yazısında bulabilirsiniz.
Adında "teknoloji" geçen bir lisenin meslek lisesi mi, fen lisesi mi olduğunu anlamanın yolunu fen ve teknoloji lisesi yazısında bulabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Meslek lisesinde staj ücreti 2026'da ne kadar?
20 ve üzeri çalışanı olan işletmede en az 8.422,65 TL, 20'den az çalışanı olan işletmede en az 4.211,33 TL'dir. Bu tutarlar 2026 net asgari ücretinin yüzde 30'u ve yüzde 15'idir. İşletme daha fazlasını ödeyebilir.
MESEM maaşı kaldırıldı mı?
Hayır. Sona eren, işletmelere ödenen devlet katkısıdır. Öğrencinin ücret hakkı kanunda yazılıdır, ücreti işletme öder.
MESEM'den lise diploması alınır mı?
Alınabilir. Ustalık belgesini almaya hak kazanan öğrenci, Bakanlığın belirlediği fark derslerini yüz yüze programlarda ya da açık öğretim yoluyla geçerse lise diploması alır.
Meslek lisesi mezunu üniversiteye sınavsız girebilir mi?
Hayır. Sınavsız geçiş 2016'da kaldırıldı. Meslek lisesi mezunları YKS'ye girer, alanlarının devamı olan ön lisans programlarında ek puan alır.
Sağlık meslek lisesinden hemşire olunur mu?
Hayır. Hemşire unvanı yalnızca üniversitenin hemşirelik lisans programından mezun olanlara verilir. Sağlık meslek lisesi mezunları sağlık bakım teknisyeni ya da diş protez teknisyeni olarak çalışabilir.
Meslek lisesine LGS'siz girilir mi?
Evet. Meslek liselerinin çoğu adrese ve ortaokul başarı puanına göre öğrenci alır. LGS puanı yalnızca sınavla öğrenci alan program ve alanlar için gerekir.
Araştırmaya devam edin
- Lise türleri nelerdir, hangisine LGS ile girilir?
- Akşam lisesi nedir, açık liseden farkı ne?
- OBP hesaplama
- Özel okul teşviki ve ücretsiz okuma
Kaynak ve yöntem
Bu yazı 6 Kasım 2026'da kanun ve yönetmeliklerin güncel metninden hazırlandı. Ücret tutarları 2026 asgari ücretinden hesaplandı; net tutar, brüt ücretten işçi sigorta ve işsizlik primi düşülerek bulundu. Ocak 2027'de yeni asgari ücretle güncellenecek. Hukuki görüş yerine geçmez.
- 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu, madde 25 ve geçici madde 12
- Cumhurbaşkanı Kararı 5063, Resmî Gazete, 5 Ocak 2022
- Asgari Ücret Tespit Komisyonu Kararı, Resmî Gazete, 26 Aralık 2025
- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, madde 5
- MEB Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği, madde 15, 21, 31, 46, 69, 121 ve 134
- 6283 sayılı Hemşirelik Kanunu, madde 1 ve 3
- 1219 sayılı Tababet ve Şuabatı San'atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun, ek madde 13, geçici madde 11 ve 15
- 6764 sayılı Kanun, Resmî Gazete, 9 Aralık 2016, madde 25
- MEB Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği, madde 51