Kısaca: Çalışan annelere doğrudan kreş parası ödeyen genel bir devlet yardımı görünmüyor. İşveren parayı doğrudan kreşe öderse 2026'da çocuk başına aylık 16.515 TL'ye kadar vergisizdir, elden ödenirse vergilenir.
"Kreş yardımı" aslında üç farklı şey
| Ne? | Kim için? | Zorunlu mu? |
|---|---|---|
| Vergi istisnalı kreş desteği | İşvereni bunu sağlayan kadın çalışan | Hayır, işverenin tercihi |
| Çocuk bakım yurdu yükümlülüğü | 150'den fazla kadın çalışanı olan işyeri | Evet |
| Emzirme odası yükümlülüğü | 100-150 kadın çalışanı olan işyeri | Evet |
Kamu görevlileri için de ayrı bir kreş yardımı görünmüyor. Sendikalar toplu sözleşmede bunu talep ediyor, ancak böyle bir ödeme kararı görünmüyor.
16.515 TL nasıl hesaplanıyor?
2026 brüt asgari ücreti 33.030 TL'dir. İstisna sınırı bunun yüzde 50'sidir:
33.030 TL × 0,50 = 16.515 TL (her çocuk için, aylık)
İnternette yüzde 15 oranını da görebilirsiniz. Kanun metni gerçekten "yüzde 15" der, ama aynı maddeye dayanılarak 2018'de oran yüzde 50 olarak belirlendi. Yüzde 15 üzerinden çıkan 4.954,50 TL, güncel sınır değildir.
Vergisiz olması için dört şart
- Kadın çalışana sağlanmalı. Kanun "kadın hizmet erbabı" der. Babaya sağlanan destek için durumu bordroyu hazırlayan kişiye sorun.
- Ödeme doğrudan kreşe yapılmalı. Para çalışanın hesabına geçerse istisna uygulanmaz.
- Kreş vergi mükellefi olmalı. Ödeme, gelir ya da kurumlar vergisi mükellefi olan kreş ve gündüz bakımevine yapılır.
- Sınır her çocuk için ayrı işler. İki çocuğunuz varsa sınır ikisi için ayrı hesaplanır.
İşveren kreş hizmetini kendisi sunuyorsa hizmetin kendisi istisnaya girer, parasal sınır işverenin ödeme yaptığı durum için yazılmıştır.
Örnek hesap
Kreş aylık 20.000 TL olsun ve işveren tamamını doğrudan kreşe ödesin:
| Tutar | Vergi durumu |
|---|---|
| 16.515 TL | Gelir vergisinden istisna |
| 3.485 TL | Ücret olarak vergilendirilir |
Aynı 20.000 TL size elden verilirse tamamı ücret sayılır. İşverenin ödeme biçimi, aynı parayla kaç lira destek aldığınızı değiştirir.
SGK primi kesilir mi?
Bir iş hukuku uzmanının yorumuna göre ödeme doğrudan kreşe yapılırsa primi etkilemez, elden yapılırsa prime esas kazanca girer. Ancak 5510 sayılı Kanun'un 80. maddesinde kreşten açıkça söz edilmiyor, bu yüzden bu bilgi bir yorumdur. Bordronuzu hazırlayan kişiden teyit alın.
150 kadın çalışan kuralı
2013 tarihli yönetmelik şunları söylüyor:
- 100-150 kadın çalışan: İşveren emzirme odası kurar. Oda 0-1 yaş çocuklar içindir.
- 150'den fazla kadın çalışan: İşveren çocuk bakım yurdu kurar. Yurt 66 aya kadar çocukları alır, işyerine 250 metreden uzaksa işveren taşıt sağlar.
- Sayım tek binaya göre yapılmaz. Aynı belediye ve mücavir alan sınırındaki bütün işyerlerindeki kadın çalışanlar toplanır.
- Babalar da sayılır. Çocuğunun annesi ölmüş ya da velayeti kendisine verilmiş erkek çalışanlar hesaba katılır, çocukları da yurttan yararlanır.
- Anlaşma yolu var. İşveren yetkilendirilmiş yurtlarla anlaşarak ya da başka işverenlerle ortak yurt kurarak yükümlülüğü yerine getirebilir.
- Giderler işverene aittir. Bina, araç gereç, taşıt ve beslenme gibi giderlerin tamamını işveren karşılar.
Bu kuralın mahkemeye taşındığı bir örnek de var: 2023'te basına yansıyan bir kararda İzmir 5. İş Mahkemesi, kreş bulunmadığı için işten ayrılan çalışanın kıdem tazminatı alacağı doğduğuna hükmetti. Haberde kararın kesinleştiği yazmıyor, tek karar her olaya uygulanmaz. Bu yola girmeden önce bir iş hukuku avukatına danışın.
İşverene nasıl sorarsınız?
İK ile konuşurken şu soruları sorun:
- Şirketimizde kreş desteği var mı, doğrudan kreşe ödeme yapılabiliyor mu?
- Belediye sınırı içinde kaç kadın çalışanımız var, yurt yükümlülüğü bizi kapsıyor mu?
- Anlaşmalı bir kreş ya da ortak yurt var mı?
- Çocuğum kaç aya kadar yararlanabilir, kayıt ve yemek ücretleri dahil mi?
Şirketiniz henüz destek vermiyorsa İK'ya şunu hatırlatabilirsiniz: Aynı para elden verilmek yerine doğrudan kreşe ödenirse, sınır içindeki kısım için ücret vergisi çıkmaz.
Kreşi nasıl seçmeli?
Ödemenin istisna sayılması için kurumun mükellef olması gerekir, ama çocuğunuz için asıl soru kurumun yaşına uygun olup olmadığıdır. Kreş 0-24 ay, gündüz bakımevi 25-66 ay içindir, ayrıntı için kreş, gündüz bakımevi ve anaokulu farkı yazısına bakın. Kurumları görmek için İstanbul'daki anaokullarını ve okul keşfini kullanabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Devlet çalışan annelere kreş parası veriyor mu?
Çalışan annelere doğrudan ödenen genel bir kreş yardımı görünmüyor. Düzenleme, işverenin sağladığı desteği vergiden muaf tutar ve belirli büyüklükteki işverene yurt yükümlülüğü getirir.
2026 kreş yardımı istisnası ne kadar?
Çocuk başına aylık 16.515 TL'dir. Bu, 33.030 TL'lik brüt asgari ücretin yüzde 50'sidir. Asgari ücret değişirse tutar da değişir.
Kreş yardımı elden ödenirse ne olur?
Ücret olarak vergilendirilir. İstisna için ödemenin doğrudan kreşi işleten mükellefe yapılması gerekir.
Sınırı aşan kısım ne olur?
Kreşe yapılan ödemenin sınırı aşan kısmı ücret olarak vergilendirilir.
Anaokulu ücreti de bu istisnaya girer mi?
Kanun "kreş ve gündüz bakımevi" der. Anaokulu ödemesi için açık bir hüküm yer almıyor. Kurumun türünü ve faturasını gösterip mali müşavire sorun.
İşyerinde kreş yoksa işten ayrılabilir miyim?
Yükümlülüğü olan işyeri için çalışan lehine verilmiş bir mahkeme kararı basına yansıdı, ama sonuç olayın ayrıntısına bağlıdır. Önce yazılı olarak isteyin, karar vermeden avukata danışın.
Araştırmaya devam edin
- Kreş, gündüz bakımevi ve anaokulu farkı
- Anaokulu kayıtları ne zaman, nasıl yapılır?
- Özel okul teşviki 2026-2027
- Okul öncesi eğitim yaklaşımları
Kaynak ve yöntem
Bu yazı 5 Kasım 2026'da kanun metni ve Resmî Gazete'den hazırlandı. Brüt asgari ücret için temmuz ayındaki ara zam haberlerine de bakıldı, bir değişiklik görünmüyor. Çocuk bakım yurdu yönetmeliği Resmî Gazete'deki 2013 metninden okundu, sonraki değişiklikler için güncel metne de bakın. Vergi ya da hukuki görüş yerine geçmez, kendi durumunuz için mali müşavir ve avukata danışın.
- 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, madde 23/16 ve dipnotu (2018/11674 sayılı Karar, Resmî Gazete, 5 Mayıs 2018, sayı 30412)
- Gebe veya Emziren Kadınların Çalıştırılma Şartlarıyla Emzirme Odaları ve Çocuk Bakım Yurtlarına Dair Yönetmelik, Resmî Gazete, 16 Ağustos 2013, madde 13, 14 ve 21
- Kreş yardımının gelir vergisi istisnası uygulaması, Ekonomi Gazetesi, 23 Ocak 2026 (2026 tutarı ve prim yorumu)
- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, madde 80
- Kreş açmayan işyeri kararı, BirGün, 31 Mart 2023